Een foto uit het boek 'Twente - Country of Fields and Factories'.
Een foto uit het boek 'Twente - Country of Fields and Factories'.
Saargebied

Kleine geschiedenis van het Saargebied

Gerard Willem Charles Lemmens werd in 1940 geboren in Surabaya. Hij was de jongste van drie kinderen. Na de oorlog verhuisde het gezin naar Hengelo en woonde daar in één van de witte huizen aan de IJsselstraat. Na zijn studie trouwde Gerard in Schotland met Gillian Lesley Macleod en bleef in Groot-Brittannië. In East Sussex schreef hij zijn herinneringen op aan het 'Saargebied'.

In 1949 toen Willem Stork (1896-1980), die ook wel Wim Katoen werd genoemd, de firma Stork-Chemie oprichtte kocht hij ook een stuk grond aan het kleigat bij de Breemarsweg dat later in de volksmond 'Konings kleigat' werd genoemd. Hij wilde daar vier witte twee-onder-een-kappers, dus in totaal acht woningen, laten bouwen voor de directie van zijn nieuwe fabriek Stork-Chemie.

Jan B. Koning werd benoemd tot architect voor dit project en Willem Stork nomineerde zijn uit Amerika afkomstige tweede vrouw, L.B. Stork-Tally als tuinarchitect voor dit project. Vader en zoon Oude Aarninkhof werden benoemd als tuinmannen (dat noemt men nu heel deftig hoveniers). Zie de fraaie foto die in het Engelstalig boek – Twente - Country of Fields and Factories (1960, Meppel) - werd gepubliceerd op blz. 110.


De tuin werd iets geheel nieuws voor Hengelo, namelijk een openplan tuin zonder heggen tussen de huizen. Het werd één grote tuin waarin de oude boomgaard ook prachtig werd opgenomen. Omdat het project zo'n geweldig succes werd stond het bij fotografen erg in de belangstelling .De tuinmannen Oude Aarninkhof hielden van begin af aan de hele tuin wekelijks bij.
Vermoedelijk stond er op dit plekje eerst een boerderij gezien de aanwezige boomgaard en de stenen put die op het terrein gevonden werd en gerestaureerd werd. De weilanden buiten dit gebied waren nog een indicatie voor dat vermoeden.


Als men in 1949 op de Oelerweg aan de voet van de Oelerbrug stond, dan kon je zowel rechts en links afslaan. Beide straten heetten toen Wethouder Voogdgeerstraat. Als je rechts afsloeg dan was er aan de rechterkant een weiland waar jarenlang koeien in gegraasd hebben. Dit weiland liep ook langs de achterkant van de huizen gelegen aan de Oelerweg en de Breemarsweg. Ons straatje (ook wel ons pleintje genoemd) heette dus eerst Wethouder Voogsgeerstraat maar later, in circa 1954, werd dit gedeelte van de Wethouder Voogdgeerstraat omgedoopt tot IJsselstraat. Door de bewoners werd het ook liefkozend het Saargebied genoemd naar de een jaar oudere zus van Willem Stork, die Sara Stork (1895-1973) heette. Zij kwam met haar huishoudster, Fiene, op nummer 5 te wonen.


De Witte Huizen kregen de oneven nummers (1-15) en de huizen aan de rechterkant van deze straat de even nummers. Deze huizen werden bijna gelijkertijd gebouwd door de Gemeente Hengelo. Ze bestond uit een rij van zes huizen (2 - 12 ) die al spoedig de 'Kop en schotel huizen' genoemd werden omdat het raam boven de voordeur en de drempel onder dat raam te samen precies op een kop en schotel leken. Meta Koning was de bron van die naam. Naast die rij huizen werd ook aan de rechterkant van de straat een twee-onder-een-kapper gebouwd die zowel boven- als benedenwoning was.

Volgende week aflevering 2, over de bewoners.

Reageren? Mail naar:
gerardwillemcharleslem mens@yahoo.co.uk

Meer berichten

Shopbox